Jean-Jacques Rousseau’nun Başlıca Kitaplarının Özetleri



               Jean Jacques Rousseau

Emile

Yazarın eğitsel romanıdır. İnsanı doğuştan iyi sayan yazar, eğitimin her şeyden önce doğaya uygun olması gerektiğini savunan eserinde, kahraman seçtiği çocuğun doğumundan evliliğine kadarki yaşamını beş bölümde gösterir. Çocuk ana sütüyle beslenmeli, kundağa sokulmamalı, kırda yaşamalı, içgüdüsel bir öğrenime bırakılmalı, dil öğrenmek için zorlanmamalı, hiç korkutulmamalıdır (1. bölüm, Beşik Eğitimi). 5-12 yaş arasında doğanın eğitimine bırakılmalı, beden ve karakter gelişimi öğretmence gözlenmeli, ahlâk dersi verilmemeli, kitaba fazla yöneltilmemelidir (2. bölüm) 12-15 yaş arası kişisel deneyler dönemidir. Emile fizik, coğrafya gibi pozitif bilgilerin konularını kendi isteği yönünde bulup çıkaracak, düşünmeye, karşılaştırmalar yapmaya, kendine sorular sormaya çalışacak, elini işletmeyi (marangozluk zanaatı) gelişecektir. Okuyacağı kitap Robinson Crusoe olmalıdır (3. bölüm).

15-20 yaşları arası dinsel eğitim dönemi olarak değerlenmeli (4. bölüm), insanlarla iyilik ilişkileri sağlanmalı, acıma ve sevecenlikle dostluklar kurulmalı, eski tarih kitaplarından yararlar sağlanmalıdır (Plutarkhos). Evrenin düzeni, vicdanın sesi biçiminde beliren tanrı inancı on sekizinde duyurulur. Emile, kendisi gibi doğal bir uyumla yetiştirilmiş, Sophie ile karşılaşır (5. bölüm), cinsel bir uyuşma içinde doğal evliliğe kavuşurlar. Eğitici kişi bir çocukları olduktan sonra yanlarından ayrılır. Eser birçok özelliğiyle çağına yenilikler getirdi.

İtiraflar

Yazarın özel yaşamını büyük bir içtenlikle anlatan eseri Hıristiyan dininde, özellikle Katoliklikte geçerliği olan “günah çıkarma” alışkanlığıyla Rousseau‘nun bu eserin birinci bölümünü 1765-1767’de (doğumundan Paris’e gelişi olan 1740’a kadar), ikinci bölümünü (1765’e kadar), 1768-1770’te yazıp bastırmayı düşünmeden salonlarda okuduğu belirtilir. İçtenliği ve açıklığı yüzünden nice tartışmaya kapı açan bu güçlü eser, yazarının en ilgi çekici etkileyici ürünü sayılır.

Julie ya da Yeni Heloise

Esin kaynağı M. d’Epinay’nin görümcesi Madame de Houdetot’ya duyduğu umutsuz ama erdemli aşk oldu. Kavuşamayan iki sevgilinin (Julie ile öğretmeni SaintPreux) yazışmalarından oluşan bu büyük bir derin aşk öyküsü, adının yaptığı doğru çağrışım ve konu benzerliğiyle tarihe geçmiş bir başka büyük sevginin kaynağına da dayanır.

Fransız filozofu Petrus Abaelardus ile gizli bir evlilik yapan, onun hadım edilmesinden sonra rahibe olduğu manastırda ölümüne (1079-1142) kadar Latince yazışan Heloise’nin (1101-1164) mutsuz yaşamı, Romanda soylu olmadığı için sevdiği Heloise’ye kavuşamayan Saint Preux, onun kaza ölümünden sonra çocuklarının eğitimini üstlenecektir.